Düzenli yazarlarımızdan, ödüllü yazar John Borthwick, William Shakespeare ve diğer büyük yazarların bir chatbot uygulaması aracılığıyla Tayland'ı ziyaret etmeleri durumunda neler olacağını hayal ederek eğleniyor.

Tayland, genellikle pazarlama sloganlarıyla ve sayısız "S" harfiyle başlayan kelimeyle anılır: Gülümsemeler Ülkesi, Singha birası, kum, seks ve benzerleri. Bu büyüleyici destinasyonun yeni tanımlarını ararken, edebiyatın en yetenekli yazarlarının alışılmış klişelerin ötesine geçip geçemeyeceğini görmek için yapay zekâya (AI) daldım.

Bir yapay zekâ sohbet robotundan Tayland'ı ünlü yazarların tarzında "deneyimlemesini" istedim. İlk olarak, 19. yüzyıl Avustralyalı taşra şairi Banjo Paterson'ı örnek aldım. Edebiyat robotu 30 saniye içinde baladlar okumaya başladı:

Bangkok sokaklarında, insanların buluştuğu yerlerde, tuk-tuklar korna çalar ve satıcılar sizi Banjo Paterson'ın ritmine benzer bir tarzda, geniş bir gülümseme ve sıcak bir kalple karşılarlar.

Ah! Avustralya çimenleri kadar mor dizeler, Paterson'ın Laneti. Tayland'ın başkenti daha fazla özgünlüğü hak ediyordu, bu yüzden "William Burroughs'un Bangkok'u" diye yazdım - korkutucu bir düşünce. Acımasız Amerikalı Beat yazarının hayaleti kısa süre sonra hırlayarak yaklaştı.

Şehrin damarlarından akan enerjiyle dolu sokaklar, hem dikkatsizleri hem de meraklıları kendine çekiyor. Patpong'un salaş barlarından ışıltılı tapınaklarına kadar Bangkok, kutsal ve dünyevi olanın ezici bir yoğunlukla çarpıştığı, sizi aklın sınırlarının ötesine iten bir şehir.

Neyse ki, Burroughs'un karanlık üslubu meşhur "Naked Lunch" tarzında değildi, ama yine de alışılmış, aşırı kullanılan seyahat klişelerinden çok daha iyiydi. Bu durumda, botu -biraz da imkansız gibi- "Koh Samui'de William Shakespeare" denemesi yapmaya davet ettim. Avon'un algoritması kibarca kabul etti ve şiirsel bir yanıt verdi:

Aşk ve kaderin sahnesi olan bu adada, gezginler yeni bir yuva ararken, parıldayan tropikal ışıklar arasında her gece tutkulu bir dram yaşanıyor. Belki de Romeo ve Juliet burada, sallanan palmiyelerin ve tropikal sıcağın altında buluşurlar; aşkları dünyaya meydan okuyan bir alev, ruhu özgürleştiren derin bir tutkudur.

Tropikal saçmalık, katılıyorum. Ama botun hakkını vermek gerek: iambik pentametreleri kendiliğinden oluşturma konusunda inanılmaz derecede zekiydi.

Tayland adalarını İngiliz yazarların bakış açısından ele almaya devam etmek için, radikal romancı Jeanette Winterson'ı Koh Phi Phi'ye yerleştirdim. Yapay zeka sesi üçüncü şahıs, övgü dolu moda geçti.

Mükemmel bir kaçamaktı. Jeanette, huzur bulmak, günlük hayatın baskılarından kaçmak ve doğaya kendini bırakmak için Phi Phi'ye gelmişti... Zaman durmuş gibiydi, Jeanette etrafındaki dünyayla bir bütünlük hissediyordu. Gözlerini kapattı ve teninde güneşin sıcaklığını, ayak parmaklarının arasında yumuşak kumu hissetti.

Eğer bir algoritmayı dava etmek mümkün olsaydı, Winterson kesinlikle aşırı sıradanlık nedeniyle dava ederdi. Yılmadan devam ettim ve Tudor İngiltere'sinin büyük tarihçisi, merhum Hilary Mantel ile Phuket'e bir ziyaret önerdim. Sohbet robotu şu yanıtı verdi:

Mantel, bu adayı şekillendiren farklı tarih katmanlarını görecekti. Çinli ve Hintli tüccarları buraya getiren eski ticaret yollarından, güneş, kum ve deniz arayan Batılı turistlerin son dönemdeki akınına kadar. Ayrıca turizmin aşırılıklarının yol açtığı olumsuz sonuçların da karanlık yüzünü keşfedecekti. Adanın ekolojisi ve kültürü üzerindeki etkilerini görmek için yükselen tatil köylerini ve gösterişli gece kulüplerini inceleyecekti.

Tamam. Ve ne sallanan bir palmiye ağacı, ne deli bir hükümdar, ne de başsız bir eski sevgiliden eser yok.

Ancak Hilary'nin yapay zekâ hikayesi, bir sonraki yorumdan daha ikna ediciydi: Lee Child'ın romanlarındaki sert adam Jack Reacher'ın, gizemli Phang Nga Körfezi'nde kaçak halde olması.

Tehlikeli bir suç örgütünden kaçan Reacher, körfezi çevreleyen mağaralara sığınır... Burada onu gizli bir hazineye götüren ipuçları bulur ve suçluları alt edip hazineyi ele geçirmek için tüm yeteneklerini kullanmak zorundadır.

Bu, Jack the Avenger Strikes Again'den ziyade Biggles Goes Troppo'nun tanıtım yazısına daha çok benziyor.

"Tatildeki kahraman" temasına sadık kalacağım ve Jo Nesbø'nun Oslo dedektifi Harry Hole'un bir Tayland havaalanını nasıl algılayacağını merak ediyorum.

Bir hırsızlar yuvası, toplumun en aşağılık pisliklerinin saklandığı yer. Kalabalığın arasından yolunu açarak tehlike işaretleri aradı. Korku ve umutsuzluğun kokusunu alabiliyordu, onu hayatta hissettiren sarhoş edici bir karışım. Ve sonra onu gördü. Bagaj bandında yalnız başına duran genç bir kadın…

Yapay zekâ botu ortadan kaybolmuştu. Nesbo Noir 1978'de Phnom Penh'e inmişti, bugünkü Chiang Mai'ye değil. Bunun yerine, bu sefer rock grubu Cold Chisel'in yol kenarı bar şairi Don Walker'ın bir şarkısının çalındığı Chiang Rai numarasını çevirdim.

Chiang Mai'ye giden bir uçağa bindim – renk ve ışık dolu bir şehir, güneşte parıldayan tapınaklar, bin yıllık tarih, ne muhteşem bir manzara!

Üç günlük ucuz bir domuz bile durumu daha da kötüleştiremezdi. Devam edelim: Son arama sorgularım – Salvador Dalí'nin gördüğü gibi Pattaya ("palmiye ağaçlarının tersine büyüdüğü yer") ve rap tarzında Hua Hin ("Hey dostum, dinle bakalım...") – bir robot için bile oldukça komikti.

Bir Singha birası ve baharatlı Somtam tabağı eşliğinde, çıkış algoritması geliştirmek için eski Banjo Paterson'a başvurdum:

O halde, Banjo Patterson'ın emrine uygun bir şekilde, Tayland'ın plajları, pirinç tarlaları ve muhteşem ormanlarıyla dolu topraklarına ve onu bu kadar harika kılan insanlarına kadeh kaldıralım.

Güzel. Ancak Banjo'nun zamanında "Tayland" henüz yoktu. O zamanlar ülkenin adı Siam'dı.

Tüm görseller (c) John Borthwick'e aittir.