Yıllar içinde Tayland'da birçok tapınak ziyaret ettim ve çoğu zaman benzer deneyimler yaşadım.

Orada ne görmek istediğimi biliyordum: çedi, Buda heykelleri, duvar resimleri, mimari ve rehber kitaptan bazı tarihi bilgiler. Sonra birkaç fotoğraf çektim ve yoluma devam ettim.

Tapınakları her zaman geçmişi koruyan yerler olarak düşünmüştüm; antik binalar, geleneksel sanat eserleri ve tarihin korunmuş izleri.

Ancak bu sefer, Chiang Mai'deki Wat Chedi Luang'da, tapınağı farklı bir şekilde gördüm.

Burası sadece geçmişi koruyan bir yer değildi. Hayat burada hala devam ediyor.

Henüz ne kadar kalacağına karar vermemiş genç bir keşiş.

Yıllarca bir keşişin nasıl olması gerektiğine dair oldukça sabit bir imajım vardı. Ciddi. Disiplinli. Saygı duyulması gereken biri, ama aynı zamanda mesafenin korunması gereken biri.

Keşişlerin günlerini ilahiler okuyarak, Budizmi inceleyerek, sadaka alarak ve sıradan modern hayattan bir nebze uzak bir yaşam sürerek geçirdiklerini hayal ettim.

Hatta eskiden bazı aileler için manastır hayatına girmenin, başka pek seçeneği olmayan bir oğul için bir çıkış yolu olabileceğini bile düşünürdüm.

Daha sonra Wat Chedi Luang'da genç bir keşişle karşılaştık.

Onunla tanışmadan önce, onu yaşlı bir keşiş olarak hayal etmiştim. Ayrıca kolayca iletişim kurup kuramayacağımızı da merak ediyordum.

Ama yanıma geldiğinde şaşırdım. Gençti, terlik giymişti, gülümsüyordu ve neredeyse hiç aksanı olmadan akıcı İngilizce konuşuyordu.

Wat Chedi Luang'da, örneğin resmi bir sohbet yoluyla rahiplerle konuşma fırsatı bulunmaktadır. Ancak, o gün böyle bir sohbete katılmadık. Bunun yerine, rahip bize tapınakta rehberlik etti ve tur boyunca bizimle sohbet etti.

Yürürken, bize hayatından bahsetmeye başladı.

Yaklaşık on iki yaşında bir acemi rahip olarak tapınağa girdi. O zamanlar bunu pek önemsemedi.

Tayland'da erkeklerin hayatlarının bir döneminde tapınakta zaman geçirmeleri yaygındır. Kimisi 15 gün, kimisi bir ay, kimisi de birkaç ay kalır. 15 yıl kalacağını hiç hayal etmemişti.

Bir ara ona, "Tapınakta ne kadar süre kalacaksınız?" diye sordum.

Duraksadı. "Henüz karar vermedim." Sonra ekledi, "İstediğim zaman fikrimi değiştirebilirim."

Beklediğim cevap bu değildi. Keşiş olmanın çok özel bir yaşam kararı vermek anlamına geldiğini düşünmüştüm.

Bunun yerine, tıpkı hepimiz gibi henüz yolunu arayan genç bir adam vardı. Ve o, fikrini değiştirme ve ayrılma özgürlüğünü kendisine veren bir sistemin parçasıydı.

Beni daha da şaşırtan şey, şu anda doktora çalışması yapıyor olmasıydı. Sadece birkaç ay önce, dini bir törene katılmak için Endonezya'nın Yogyakarta şehrine gitmişti.

Ayrıca tapınağın kendi eğitim sistemine sahip olduğunu da söyledi. Wat Chedi Luang, Mahamakut Budist Üniversitesi'nin Lanna Kampüsü'ne ev sahipliği yapıyor. Öğrenciler Budizm'in yanı sıra İngilizce, matematik ve doğa bilimleri de öğreniyorlar.

Dolayısıyla tapınak hayatı sadece şarkı söylemek ve dua etmekten ibaret değildir. Aynı zamanda bir okuldur. Bazı Taylandlı erkek çocuklar için bu, sahip oldukları en iyi eğitim fırsatlarından biri bile olabilir.

Ve tapınağı sadece yoksul ailelerden gelen erkek çocukları için bir "çıkış yolu" olarak görme fikrimin çok basitleştirilmiş olduğunu fark ettim.

Konuşmamız uzadıkça, bize günlük hayatıyla ilgili daha çok şey anlattı.

Sabah 5'ten kısa bir süre sonra tapınaktan ayrılıp yerel halktan sadaka toplar ve yiyecek alır. Saat 7:30 civarında geri döner ve günün ilk yemeğini yer. Öğle yemeğinden sonra başka bir şey yemez, bu nedenle günde sadece iki öğün yemek yer. Ayrıca, dilediği yerde geceyi geçiremez.

Ayrıca bize tapınağın sadece keşişler için bir yer olmadığını da söyledi. Yerel halk buraya onlarla konuşmak için geliyordu. Stresli olduklarında, evde sorunları olduğunda veya hayatta sıkışmış hissettiklerinde, tavsiye almak için tapınağa geliyorlardı.

Aklımda kalan bir şey söyledi:

"Bir keşiş size sadece yol gösterebilir. Azimle devam edip etmemek size kalmış. Eğer biri kendini bundan kurtaramazsa, bir keşiş bile yardım edemez – Buda bile."

O anda keşişler hakkındaki eski fikrimin ne kadar basit olduğunu fark ettim. Onları, cevapları zaten buldukları için sıradan hayattan çekilmiş insanlar olarak hayal etmiştim.

Ama aynı zamanda ders çalışıyorlar, sınavlara giriyorlar ve bir sonraki adımlarının ne olması gerektiği konusunda kafa yoruyorlar.

O günden beri, Wat Chedi Luang'ı düşündüğümde veya Tayland'daki başka bir tapınağı ziyaret ettiğimde, artık sadece bir salon, bir çedi veya çektiğim bir fotoğraf görmüyorum. Zihnimde o genç keşişi de görüyorum – terlikleri, gülümsemesi ve "Henüz karar vermedim" sözleri.