Tajlandia jest krajem tropikalnym. Podobnie jak w całej Azji Południowo-Wschodniej, jej klimat podlega wpływom monsunu. Wiatry monsunowe to wiatry sezonowe, których kierunek zmienia się w ciągu roku ze względu na różnice temperatur i ciśnienia między lądem a morzem. Wiosną nad Azją Południowo-Wschodnią tworzy się rozległy obszar niskiego ciśnienia, a wiatry wieją znad stosunkowo chłodniejszego morza w kierunku lądu. Ich wilgotność względna i bezwzględna jest bardzo wysoka. Ten południowo-zachodni monsun przynosi porę deszczową. Zimą natomiast ląd ochładza się szybciej niż morze, a nad Azją Południowo-Wschodnią tworzy się obszar wysokiego ciśnienia. Ten zimowy monsun powoduje przepływ powietrza z lądu nad morze, z północnego wschodu na południowy zachód. To powoduje porę suchą w Tajlandii, z wyjątkiem południowo-wschodniego wybrzeża, gdzie wiatry docierają dopiero po przekroczeniu Zatoki Meksykańskiej i pochłonięciu tam pewnej ilości wilgoci. Na podstawie tych zmian kierunku wiatru w Tajlandii można wyróżnić trzy pory roku:

(1) pora sucha i chłodna (monsun północno-wschodni) od listopada do lutego; (2) pora przejściowa z wyższymi temperaturami i zmiennymi wiatrami od marca do czerwca; oraz (3) pora gorąca i wilgotna od lipca do października (monsun letni);

W ramach tego schematu występują oczywiście znaczne różnice regionalne. W Tajlandii, która jest uzależniona od wody do uprawy ryżu, opady deszczu (lub ich brak) są ważniejsze niż temperatura. Wahania temperatury są na ogół dość niewielkie (poniżej 10°C w Bangkoku) i dość przewidywalne w całym kraju. Inaczej jest w przypadku opadów deszczu, które znacznie różnią się w zależności od roku i regionu.

We wszystkich częściach kraju pora deszczowa zbiega się z monsunem południowo-zachodnim (od maja do października); jednak ilość opadów jest bardzo zróżnicowana w zależności od regionu, głównie ze względu na lokalną topografię. Na zachodnich zboczach wybrzeża Tanin-Tinasserim, wzdłuż granicy z Birmą, występują obszary o rocznych opadach wynoszących od 4 do 5 metrów. Wpływ orografii jest widoczny w fakcie, że na wschodnich zboczach wokół Kanchanaburi roczne opady wynoszą zaledwie 200 mm. Ponieważ wiatry tak skutecznie odprowadzają deszcz z regionów przybrzeżnych, jego poziom w głębi lądu stale maleje. Ten układ ma ogromne znaczenie dla rolnictwa i roślinności: gęste lasy na obszarach dotkniętych letnim monsunem, otwarte lasy suche w głębi lądu i lasy przejściowe pomiędzy nimi.

Najbardziej suche regiony Tajlandii znajdują się w zachodniej części płaskowyżu Korat, szczególnie w opadowym cieniu pasm górskich między Koratem a równiną Menam. Kolejny suchy region rozciąga się wzdłuż podnóża zachodnich wzgórz od dystryktu Prachuap Khiri Khan, przez Ratchaburi, Phetchaburi, Kanchanaburi i prowincję Tak, aż do krańca Półwyspu Malajskiego. Najbardziej wilgotnym obszarem jest zachodnie wybrzeże Półwyspu Malajskiego, gdzie monsun Morza Andamańskiego spotyka się z wysokimi wzgórzami nadbrzeżnymi. Takuapa otrzymuje ponad cztery metry opadów rocznie.

W najgęściej zaludnionych obszarach kraju temperatury wahają się od 25°C (grudzień, styczeń) do 30°C w najgorętszych miesiącach. Jak wspomniano wcześniej, te niewielkie wahania temperatury są typowe dla Tajlandii. W Bangkoku temperatura nigdy nie spada poniżej 13°C (temperatury poranne od listopada do stycznia wynoszą około 18°C) i nigdy nie wzrasta powyżej 35°C w cieniu. W porze deszczowej położenie słońca (w pobliżu zenitu nad zwrotnikiem Raka) ma mniejszy wpływ na temperaturę niż zachmurzenie. Dlatego wahania temperatury w ciągu dnia wynoszą maksymalnie 3–5°C. Ponieważ wilgotność powietrza osiąga wówczas prawie 100% – i nadal rośnie przez cały dzień – a opady deszczu regularnie występują między godziną 15:00 a 17:00, klimat od maja do października jest bardzo gorący i wilgotny.

Około października/listopada chmury się rozpraszają, a dobowe wahania temperatury rosną; w tym czasie na północy kraju jest znacznie chłodniej. Rozpoczyna się wtedy sucha zima, pora roku idealna dla turystów, zwłaszcza z Europy i Ameryki.

Temperatury stopniowo rosną w lutym, a pora gorąca rozpoczyna się w marcu, a kwiecień i maj są wyjątkowo gorące. Słońce praży niemiłosiernie, a nawet noce nie dają chwili wytchnienia. Co najwyżej morska bryza zapewnia wieczorne ochłodzenie na równinach wokół Bangkoku. W regionie Nakhon Ratchasima, o bardziej kontynentalnym klimacie, lata są cieplejsze, a zimy chłodniejsze niż w regionie Bangkoku.

Klimat Półwyspu Malajskiego jest równie wyjątkowy, jak jego geologia i topografia. Położenie na wybrzeżu sprawia, że ​​różnice między porami roku są znacznie mniej wyraźne niż w pozostałej części Tajlandii; roczne wahania temperatury są minimalne, a klimat jest podrównikowy. Czasami tajfuny, tworzone przez układy niskiego ciśnienia na Morzu Południowochińskim, przemierzają ukośnie Zatokę Tajlandzką i docierają do wschodniego wybrzeża półwyspu, a czasem nawet do Morza Andamańskiego. Cyklony mogą również przemieszczać się na północ, przecinając Góry Annamskie i docierając do wschodniej lub centralnej Tajlandii, głównie między lipcem a listopadem.

Pod względem temperatury i opadów, kraj można podzielić na trzy strefy klimatyczne. Większa część wnętrza Tajlandii i część Półwyspu Malajskiego charakteryzuje się suchym klimatem zwrotnikowym; wyżej położone obszary na północnym wschodzie charakteryzują się wilgotnym klimatem subtropikalnym; a reszta kraju charakteryzuje się klimatem tropikalnym monsunowym.